فرهیختگان: در حالی كه دولت با این ادعا كه تغییرات اعمالشده در لایحه برنامه پنجم را قبول ندارد خواستار استرداد این لایحه از مجلسیها شد، نایبرئیس مجلس از ادامه بررسی برنامه پنجم در كمیسیون تلفیق و عدم استرداد آن خبر داد و گفت: «دولت مواردی را كه میتواند به انسجام لایحه برنامه پنجم آسیب برساند و در چارچوب مصالح كشور نیست به صورت مستدل به مجلس اعلام كند و ما در انتظار نظرات دولت هستیم.»
محمدحسن ابوترابیفرد در آغاز جلسه كه با تاخیر شروع شد، با اشاره به بررسی لایحه برنامه پنجم توسعه كشور از نخستین روزهای سال گذشته در مجلس گفت: «از همان ابتدای سال این لایحه كه از سوی دولت به مجلس ارائه شده بود در كمیسیونهای تخصصی به صورت فشرده بررسی مواد آن آغاز شد و همزمان نیز كمیسیون تلفیق با حضور نمایندگان منتخب كمیسیونهای تخصصی با ریاست محمدرضا باهنر فعالیت خود را برای بررسی لایحه برنامه پنجم آغاز كردند.»
وی افزود: «بررسی لایحه برنامه پنجم با استفاده از تجربه موفق همكاری تنگاتنگ دولت و معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیسجمهور به صورت همكاری صمیمانه مجلس با دولت و این معاونت آغاز شد و در این راستا از نهادهای مسوول و مركز پژوهشهای مجلس و كارشناسان برجسته كشور درخواست شد تا نقطهنظرات و پیشنهادهای خود را با نگاه به اسناد بالادستی نظام، هدفمندی یارانهها، قانون اجرای سیاستهای ابلاغی اصل ۴۴ قانون اساسی و سیاستهای كلی ابلاغی مقام معظم رهبری در رابطه با برنامه پنجم توسعه كشور ارائه دهند كه مورد بررسی قرار گرفت.»
نایبرئیس مجلس با تاكید بر اینكه در بررسی این لایحه پیشنهادهای ارائهشده دریافت و تعامل نزدیك با معاونت برنامهریزی و نظارت راهبردی رئیسجمهور در گروههای تخصصی انجام شد، افزود: «نتیجه این بررسیها با توافق و همكاری صمیمانه اعضای كمیسیون تلفیق به بحث گذاشته شد و در بسیاری از موارد با وفاق و تعامل كامل تصمیمات كمیسیون تلفیق به تصویب رسید.»
وی ادامه داد: «در روند بررسی لایحه برنامه پنجم دغدغههایی برای دولت مبنیبر آسیب رسیدن به انسجام لایحه برنامه پنجم و تغییرات معنادارتعداد قابل توجهی از مواد این لایحه مطرح و این موضوعات موجب شد دولت مباحثی را در زمینه استرداد لایحه مطرح كند كه در این راستا با صلاحدید هیاترئیسه كمیسیون تلفیق و نظر محمدرضا باهنر بهعنوان رئیس این كمیسیون هیاتی با مسوولیت بنده از سوی مجلس با رئیسجمهور دیدار كردند و دغدغههای دولت را مورد بررسی قرار دادند.»
ابوترابیفرد گفت: «پس از این بررسیها و این دیدار مجلس با دولت به تصمیم مشتركی رسید كه بر این اساس دولت مواردی را كه كمیسیون تلفیق قرار داده و از نگاه دولت میتواند به انسجام لایحه آسیب برساند و در چارچوب مصالح كشور تلقی نمیكند به صورت مستدل به مجلس اعلام كند و پس از آن این استدلالها در هیاترئیسه كمیسیون تلفیق بررسی و نتیجه در كمیسیون تلفیق به نمایندگان اعلام شود و كمیسیون در چارچوب آییننامه در این موارد عمل كند.»
وی افزود: «نمایندگان در كمیسیون تلفیق در جهت افزایش سطح تعامل و مقبولیت لایحه برنامه پنجم از سعی ممكن دریغ نكنند و با وفاق و همكاری و تعامل كامل میان دولت و مجلس لایحه پنجم را برای بررسی به صحن علنی تقدیم كنند. در این چارچوب منتظر دریافت نقطه نظرات دولت هستیم.»
این در حالی است كه حسین سبحانینیا عضو هیاترئیسه مجلس در پی جلسه هیاترئیسه برای بررسی درخواست استرداد لایحه از سوی دولت اعلام كرده بود: درصورتی كه دولت درخواست استرداد این لایحه را تا صبح فردا (سهشنبه گذشته) پسنگیرد، مجلس لایحه را به دولت پس خواهد داد.
چرا باید به صورت كدخدامنشانه موضوع بررسی شود؟
داریوش قنبری در تذكری با استناد به ماده ۱۳۷ و بند ۱۱ ماده ۲۳ آییننامه داخلی مجلس با اشاره به گزارش ابوترابی نایبرئیس مجلس در خصوص استرداد لایحه برنامه پنجم اظهار داشت: گزارش استرداد این لایحه ما را قانع نكرد و نفهمیدیم مذاكرات هیاترئیسه با دولت در كجای آییننامه ذكر شده است، چرا باید به صورت كدخدامنشانه این موضوعات را بررسی كنیم؟
وی با تاكید بر اینكه باید تكلیف ما را مشخص كنید، این قبیل مذاكرات را باعث كاهش شأن و جایگاه مجلس و نیز عدم اعتماد به مجلس توصیف كرد و افزود: از كجا باید به این نتیجه برسیم كه عقل ۳۰ نفر از اعضای دولت از ۳۰۰ نفر نماینده مجلس بیشتر است و این در حالی است كه اقدامات و تلاشهای بسیاری در كمیسیون تلفیق صورت گرفته است و ما نیز دلمان میسوزد.
وی ادامه داد: چه كسی میگوید دلسوزان و كارشناسان فقط در دولت حضور دارند؟ این موضوع درواقع توهین به مجلس است و اگر بحثی درخصوص استرداد این لایحه مطرح است آن را باید به مجلس بیاوریم تا مجلس تصمیم بگیرد.
این نماینده مجلس با یادآوری این نكته كه اگر این كار صورت نگیرد، دولت هر قانونی كه آورده شود اعلام میكند كه دیگر نمیتواند آن را اجرا كند، ادامه داد: با این اوصاف دیگر جایگاهی برای مجلس باقی نمیماند. چطور شده كه دولتی كه با شعار «ما میتوانیم» كار خود را شروع كرده، حالا میگوید «ما نمیتوانیم.»
حسن ابوترابیفرد بهعنوان رئیس جلسه، در پاسخ به این تذكر با اشاره به اینكه قطعا در چارچوب وظایف مجلس و آییننامه عمل میكنیم، اظهار داشت: هرگونه مذاكره و گفتوگو برای ارتقای سطح تصمیمات مجلس قطعا مورد قبول شما نیز هست.
وی گفت: كمیسیون تلفیق در چارچوب آییننامه تصمیم میگیرد و ما در این مذاكرات بهعنوان هیاترئیسه كمیسیون تلفیق نظرات كارشناسی دولت را دریافت میكنیم و به اطلاع اعضای كمیسیون متبوع میرسانیم.
به گفته نایبرئیس مجلس، این اعضای كمیسیون تلفیق هستند كه در چارچوب آییننامه درخصوص موضوع استرداد تصمیمگیری میكنند.
تشكیل كمیته وجاهت قانونی ندارد
همچنین علیاصغر یوسفنژاد با تاكید بر اینكه «تشكیل كمیتهای جهت بررسی تغییرات لایحه برنامه پنجم هیچ موضوعیتی ندارد» به فرهیختگان گفت: «اینكه افرادی از سو ی دولت و مجلس برای بررسی تغییرات لایحه برنامه پنجم كارگروهی تشكیل بدهند نهتنها موضوعیت نداشته بلكه هیچ جایگاهی هم در آییننامه داخلی مجلس ندارد.»
نماینده ساری ادامه داد: «اگر استرداد در صحن مجلس خوانده شود، عملا كار كمیسیون تلفیق تعطیل میشود كه اگر اینطور نشود و نمایندگان بر لایحه برنامه پنجم اصرار داشته باشند میتوانند آنرا به صورت طرح مطرح كرده و به صحن مجلس بیاورند.» وی با بیان اینكه تشكیل كارگروهی جهت بررسی ایرادات مطرحشده از سوی رئیسجمهوری وجاهت قانونی ندارد، در پاسخ به اینكه این كارگروه هماكنون تشكیل شده و اگر در این كارگروه توافقی صورت بگیرد آیا قابل اجرا خواهد بود یا خیر، گفت: «اگر توافقی هم در این كمیته صورت بگیرد وجاهت قانونی ندارد.»
وی با بیان اینكه دولت تنها دو راه در پیشرو دارد، تصریح كرد: «یا باید گزارش لایحه برنامه پنجم در صحن قرائت شود تا دولت بتواند درخواست استرداد آن را بدهد كه در این صورت كمیسیون تلفیق به خودی خود تعطیل میشود یا گزارشی در صحن قرائت نشود و كمیسیون تلفیق به كار خود ادامه بدهد.»
وی ادامه داد: «در بعضی جلسات سه نفر از نمایندگان دولت بودند و بیش از ۹۰ درصد مصوبات مجلس با نظر دولت تغییر كرده است. حال نمیدانم دولت كه نمایندگان خود را برای نظارت به مجلس فرستاده اصرار به بازپسگیری دارد. یوسفنژاد یادآور شد كه «مصوبات كمیسیون تلفیق قطعی نیست.»
دولت نمیتواند برنامه سر و ته زده شده را اجرا كند
از سوی دیگر وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: اگر دولت سراغ تصمیماتی چون بازپسگیری لایحه برنامه پنجم میرود بهخاطر این است كه چاره دیگری ندارد با اینكه ممكن است تبعاتی هم در جامعه داشته باشد و سوالاتی پیش بیاید.
سیدمحمد حسینی در جلسه هفتگی جمعیت واعظین ولایی كشور كه شب گذشته در موسسه فرهنگی سیدالشهدا برگزار شد با اشاره به احتمال بازپسگیری لایحه برنامه پنجم از سوی دولت گفت: این شاید برای شما سوال باشد كه چرا دولت یك برنامهای را كه فرستاده و بعد از مدتی در كمیسیون تلفیق مجلس تقریبا نهایی شده، الان تقاضای استرداد آن را دارد. وی ادامه داد: علت این كار این است كه گاهیاوقات علیرغم اینكه بنای دولت این است كه در كشور همبستگی باشد و مقام معظم رهبری نیز اخیرا بر وحدت بهعنوان فریضه تاكید كردند اما نمیشود گاهی برنامهای را كه دولت و كارشناسان ماهها روی آن كار كردهاند و انسجام خاص خودش را دارد، سر و ته این برنامه را بزنند و تغییر ایجاد كنند و حذف كنند و به مجری بگویند این را اجرا كن. مجری میداند كه نمیتواند كارش را انجام دهد.
وی افزود: از ۱۹۹ مادهای كه این لایحه داشته صرفا ۱۶ ماده عینا تصویب شده، ۸۷ ماده را تغییر دادهاند، ۴۸ ماده را كلا جایگزین كردهاند و ۲۴ ماده را هم كلا حذف كردهاند. اصلا بنا بر این نیست كه لایحه كلا دگرگون شود. مقام معظم رهبری تاكید كردند كه به مجریان باید كمك شود نه اینكه دست آنها را ببندند. لذا اگر دولت گاهیاوقات سراغ چنین تصمیماتی میرود چارهای ندارد با اینكه ممكن است تبعاتی هم در جامعه داشته باشد و ابهاماتی پیش بیاید.